ในแต่ละปีมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช (มสธ.) มีนักศึกษาหลั่งไหลเข้าสู่รั้วมหาวิทยาลัยนับหมื่นคน และในจำนวนนี้มีนักศึกษาพิการรวมอยู่ด้วย ซึ่งปัจจุบันมีมากกว่า 200 คน ตามระบบการศึกษาทางไกล ผู้เรียนจึงต้องศึกษาค้นคว้าด้วยตัวเองผ่านสื่อต่างๆ ที่มหาวิทยาลัยจัดไว้บริการ ซึ่งไม่ใช่เรื่องยากสำหรับนักศึกษาหรือคนปกติทั่วไป สำหรับผู้พิการทางสายตา มสธ. ได้พัฒนาเอกสารการสอนขึ้นมาใหม่ในรูปแบบของ "หนังสือเสียงเดซี" เพื่อช่วยเหลือนักศึกษาพิการทางการมองเห็น สามารถใช้สื่อการเรียนได้อย่างมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น
รศ.ดร.จินดา ขลิบทอง รองอธิการบดีฝ่ายบริการการศึกษา มสธ. เปิดเผยว่า มสธ. เริ่มจัดให้มีบริการเทคโนโลยีสิ่งอำนวยความสะดวกทางการศึกษาสำหรับนักศึกษาพิการมาตั้งแต่ปี 2549 โดยมอบหมายให้ฝ่ายแนะแนวการศึกษา สำนักบริการการศึกษา เป็นผู้รับผิดชอบจัดทำโครงการศูนย์บริการนักศึกษาพิการขึ้น เพื่ออำนวยความสะดวกให้แก่นักศึกษาผู้พิการครอบคลุมทั่วทุกประเภท ที่ผ่านมาได้ช่วยเหลือตามที่นักศึกษาร้องขอ เช่น จัดสนามสอบพิเศษให้ผู้พิการที่ไม่สามารถเดินขึ้นบันไดได้ด้วยตัวเอง หรือคนมีปัญหาทางสายตาที่ไม่สามารถอ่านข้อสอบได้ ก็จะมีข้อสอบแบบบันทึกเสียงให้ "มสธ.ให้ความสำคัญกับนักศึกษาเท่าเทียมกันทุกระดับชั้น ในส่วนของผู้พิการทางการมองเห็น ถือเป็นกลุ่มเป้าหมายสำคัญที่เขาควรจะได้รับความช่วยเหลือเป็นอันดับแรก เนื่องจากนักศึกษากลุ่มนี้ มีปัญหาในการใช้สื่อการเรียนการสอนมากที่สุด หนังสือเสียงเดซีจึงเป็นทางเลือกหนึ่งที่ช่วยให้เรียนรู้ได้ด้วยตัวเองเหมือนคนทั่วไป" อาจารย์จินดา ยังบอกอีกว่า ในปี 2553 นี้ มสธ. จะจัดตั้งศูนย์บริการนักศึกษาพิการขึ้นมาเฉพาะ เพื่ออำนวยความสะดวกให้กับนักศึกษาพิการแบบครบวงจรอย่างทั่วถึง ทั้งพัฒนาสื่อการเรียนการสอนที่ทันสมัยเหมาะกับผู้เรียน ปรับทางเดินตามศูนย์วิทยพัฒนาทั้ง 10 ศูนย์ทั่วประเทศ และจัดให้บริการอบรมวิชาชีพระยะสั้น เพื่อสร้างอาชีพให้กับผู้พิการและประชาชนทั่วไป คาดว่าในอนาคต มสธ. อาจจะเป็นศูนย์รวมในการให้โอกาสคนทางด้านการศึกษาที่ใหญ่ที่สุด เกี่ยวกับการจัดทำหนังสือเสียงระบบเดซี DAISY (Digital Accessible Information System) ที่ มสธ. จัดทำนี้ ได้รับความช่วยเหลือทั้งจากบุคคล หน่วยงาน และองค์กรต่างๆ ได้แก่ สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา (สกอ.) มูลนิธิราชสุดา สมาคมคนตาบอดแห่งประเทศไทย โครงการเดซีประเทศไทย และที่สำคัญคืออาสาสมัครอ่านหนังสือเสียงเดซี ซึ่งนอกจากได้รับความร่วมมือจากบุคลากรของมหาวิทยาลัยแล้ว ยังมีอาสาสมัครจากภายนอกยินดีให้ความช่วยเหลือโดยไม่หวังสิ่งตอบแทน อาจารย์เนตรนภา อินทอง อาจารย์แนะแนวการศึกษาและอาชีพ ฝ่ายแนะแนวการศึกษา สำนักบริการการศึกษา มสธ. ผู้เป็นหัวเรี่ยวหัวแรงหลักของโครงการหนังสือเสียงเดซี เผยถึงจุดเริ่มต้นของการจัดทำหนังสือเสียงเดซีว่า ถือเป็นการตอบสนองความต้องการของนักศึกษาที่พิการทางสายตาที่ร้องขอให้ มสธ. ช่วยจัดทำสื่อการสอนที่เข้าถึง และมีความสะดวกมากขึ้น จึงเริ่มนำร่องใน 2 ชุดวิชา คือ นิติศาสตร์ และรัฐประศาสนศาสตร์ ซึ่งมีผู้เรียนจำนวนมาก การทำหนังสือเสียงเดซี เพื่อใช้ในการเรียนการสอนค่อนข้างยาก เพราะอาสาสมัครต้องเข้าใจเนื้อหาชุดวิชานั้น ทั้งสำนวน จังหวะ การเว้นวรรค จะอ่านติดกันเป็นช่วงยาวไม่ได้ การเว้นวรรคประโยคถือเป็นเรื่องสำคัญ การเน้นคำอาจช่วยให้ผู้ฟังเข้าใจยิ่งขึ้น รวมถึงศัพท์วิชาการเฉพาะ ที่อาสาสมัครต้องเข้าใจอย่างลึกซึ้งด้วย "หนังสือ 1 ชุดวิชา อาจมีอาสาสมัครช่วยอ่านประมาณ 7 - 15 คน คือ แบ่งอ่านคนละบท สำนวนการอ่านก็จะต่างกัน เราได้วิทยากรจากกรมประชาสัมพันธ์มาช่วยฝึกการออกเสียง อักขระต้องชัดเจน จากการประเมินผลของนักศึกษาที่ได้ใช้หนังสือเสียงเดซีนี้ต่างบอกว่า น้ำเสียงของผู้อ่าน มีผลต่อการฟังเหมือนกัน" สำหรับหนังสือเสียงเดซีที่มีใช้ทั่วโลก จะมี 2 แบบ คือ มีเฉพาะเสียงอ่าน (NCC Only) และแบบมีเสียงอ่าน มีตัวหนังสือ ภาพนิ่ง ภาพเคลื่อนไหวประกอบ (Full Text) ส่วนที่ มสธ. ทำเป็น NCC Only โดยจัดเป็นลักษณะสารบัญ หมวดหัวเรื่องใหญ่ และหัวเรื่องเล็ก ให้เลือกอ่านตามต้องการ และใช้ได้กับเครื่องคอมพิวเตอร์ที่มีซอฟต์แวร์ที่ใช้เปิดอ่าน โดยโปรแกรมที่อำนวยความสะดวก เช่น โปรแกรมตาทิพย์ หรือใช้กับเครื่องอ่านแผ่นซีดีระบบเดซีโดยเฉพาะ หรือเครื่องเล่น MP3 บางรุ่นก็สามารถอ่านได้ "ข้อดีของหนังสือเสียงเดซี เปรียบเทียบง่ายๆ ถ้าอัดไฟล์เป็นเดซี 1 ชุดวิชา ตกประมาณ 2 แผ่นซีดี น้อยกว่าสมัยที่เป็นเทปเสียง ที่สำคัญ คือความสะดวก กดเลือกแล้วฟังได้เลย หรือเลื่อนย้อนกลับไปฟังซ้ำได้ ที่สำคัญนักศึกษาสามารถจะอ่านหนังสือได้ด้วยตนเอง ไม่ต้องพึ่งผู้อื่นอ่านให้ฟัง และช่วยให้เรียนรู้ได้ง่ายขึ้น" เบื้องหลังหนังสือเสียงเดซี ต้องอาศัยกำลังหลักของอาสาสมัคร ซึ่งขณะนี้มีอยู่ประมาณ 100 คน แต่ก็มีอุปสรรคที่เงื่อนเวลาไม่ตรงกัน ประกอบกับห้องบันทึกเสียงของมหาวิทยาลัย สามารถรองรับได้เฉพาะวันอังคาร และพฤหัสบดี ทำให้การบันทึกเสียงอ่านเป็นไปอย่างล่าช้า "ขณะนี้ มสธ. เตรียมจะขยับขยายห้องบันทึกเสียง ให้มีความพร้อมสำหรับใช้บันทึกเสียงทำหนังสือเดซี ตลอดจนเปิดรับสมัครผู้สนใจเป็นอาสาสมัครเดซี ซึ่งนอกจากจะได้ทำประโยชน์เพื่อผู้ที่ด้อยกว่าแล้ว ตัวอาสาสมัครเองยังได้รับการฝึกด้านทักษะภาษาไทย เป็นผลพลอยได้สามารถนำไปใช้ในวิชาชีพต่างๆ ได้ด้วย" อ.เนตรนภา กล่าว อย่างไรก็ตาม มสธ.เปิดรับสมัครอาสาสมัคร เดซีเข้าอบรมในเดือน มิ.ย. ไปแล้ว 1 รอบ เมื่อวันที่ 11 - 12 มิ.ย. และจะเปิดอบรมรอบที่ 2 วันที่ 26 มิ.ย. และจะเปิดอบรมรอบที่ 3 ในช่วงปลายเดือน ส.ค. โดยมีวิทยากรจากกรมประชาสัมพันธ์เป็นผู้ถ่ายทอดความรู้ สนใจสามารถสอบถามรายละเอียดที่ โทร.0-2504-7631-7 หรือเว็บไซต์ http://www.stou.ac.th/ นอกจากโครงการหนังสือเสียงเดซี สื่อมัลติมีเดียเพื่อบริการการศึกษาสำหรับผู้พิการในอนาคตแล้ว ในปี 2553 มสธ.ยังมีแผนยุทธศาสตร์จัดตั้งศูนย์บริการนักศึกษาพิการ ซึ่งมีเป้าหมายเพื่อจัดบริการการศึกษาให้ครอบคลุมผู้พิการทุกประเภทความพิการ ให้สามารถศึกษาได้ตามศักยภาพของตนเอง ในระบบ การศึกษาทางไกล หมายเหตุ : “ตาทิพย์” เป็นโปรแกรมสังเคราะห์เสียงภาษาไทย (Thai text to Speech) เมื่อใช้โปรแกรมดังกล่าวร่วมกับโปรแกรมอ่านจอภาพของต่างประเทศ (Screen Reader Software) จะทำให้คอมพิวเตอร์แสดงผลทุกอย่างบนหน้าจอเป็นเสียงพูดภาษาไทยควบคู่กันไปด้วย โปรแกรมดังกล่าวนี้ จะช่วยให้คนตาบอดสามารถใช้งานคอมพิวเตอร์ด้วยตนเองได้อย่างสะดวก รวดเร็วและมีประสิทธิภาพมากขึ้น
สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมติดต่อ
เบญจรัตน์ สินสงวน (จอย)
โทร.089-448-9582
ที่มา: http://www.thaihealth.or.th/ http://www.thaipr.net/ |
ข่าวประชาสัมพันธ์ 
